Akciğer Naklinin Tarihçesi -2.18- Yamanouchi

Akciğer Naklinin Tarihçesi -2.18- Yamanouchi - Allogreft Damar Nakli

Hansaku Yamanouchi (1879-1956)

Arteriyel rekonstrüksiyon, oksijen taşıyan kanın vücuda düzgün bir şekilde dağılmasını sağlamak için hasarlı atardamarların onarılması veya değiştirilmesi işlemidir. Bu süreçte genellikle hastanın kendi damarları (otogreft) kullanılır, ancak uygun damar dokusu bulunmadığında başka bir kişiden alınan damarlar (allogreft) veya yapay greftler tercih edilebilir. Başka bir donörden alınan damarların nakli "venöz allogreft" olarak adlandırılır.

Damar nakli üzerine yapılan ilk bilimsel çalışmalar, 20. yüzyılın başlarında başlamıştır. Bu dönemde Alexis Carrel (1873-1944), damar dikme tekniklerini geliştirerek vasküler cerrahiyi modern bir tıp dalı haline getirmiştir. Carrel’in yenilikçi yöntemleri, damarların birleştirilmesi ve onarımı konusunda devrim yaratmıştır.

1903 yılında Edmund Höpfner, damar cerrahisinde çığır açan bir yenilik olarak, ameliyat sırasında kan damarlarını geçici sıkıştırmak amacıyla kullanılan ilk travmatik olmayan damar klempini icat etti. Bu makas benzeri alet, damarı nazikçe sıkarak kan akışını durduruyor ve cerrahların ameliyat sırasında kan kaybını kontrol etmesine olanak sağlıyordu. Yaklaşık 15 cm uzunluğunda ve yaylı çelikten yapılmış olan bu klemp, damar dikme işlemlerini kolaylaştırarak, damar nakillerinin uygulanabilir hale gelmesine önemli katkılarda bulundu.

Aynı yıl Höpfner, arteriyel onarım çalışmaları kapsamında köpekler üzerinde gerçekleştirdiği deneylerde, tamamen çıkarılmış bir damarı ters yönde yeniden nakletmeyi başardı. Bu başarılı deney, otoplastik nakil (aynı bireyden alınan damarların nakli) yönteminin uygulanabilirliğini ortaya koydu. Höpfner, elde ettiği bu önemli bulguları "Ueber Gefässnaht, Gefässtransplantationen und Replantation von amputierten Extremitäten" (Damar Dikişleri, Damar Nakilleri ve Ampute Uzuvların Yeniden Nakli Üzerine) adlı doktora tezinde ayrıntılı bir şekilde belgeledi.

Hansaku Yamanouchi ve Damar Nakli Çalışmaları

Japon cerrah Dr. Hansaku Yamanouchi, 1911 yılında "Dairesel Damar Dikişleri, Arter-Ven Anastomozları ve Damar Nakilleri Üzerine" (Über die zirkulären Gefäßnähte und Arterienvenen-anastomosen, sowie über die Gefäßtransplantationen) adlı önemli bir çalışma yayımlamıştır. Yamanouchi, köpekler üzerinde yaptığı deneylerde homoplastik nakilleri (aynı türden farklı bireyler arası nakil) başarıyla uygulamıştır.

En dikkat çekici çalışması, bir köpeğin bacağındaki ana atardamarına (femoral arter) başka bir köpekten alınan toplardamar parçasını (ven segmentini) başarıyla nakletmesidir. Bu, köpekler üzerinde gerçekleştirilen ilk başarılı allogreft damar (venöz allogreft/homoplastik nakil) nakli olarak kaydedilmiştir. Çalışması, arteriyel ve venöz anastomozlar ile vasküler greftlerin kullanımına öncülük etmiştir. 2,3,4,5,6

Damar Dikiş Teknikleri

Damarlar kesildiğinde veya yaralandığında, cerrahlar onları onarmak için dikiş tekniklerine başvurmak zorundadır. Başarılı bir dikiş işlemi, damarın tıkanmadan ve normal kan akışını sürdürecek şekilde çalışmasına bağlıdır. Yamanouchi, çalışmasında o dönemde kullanılan üç temel damar dikiş tekniğinin etkinliğini karşılaştırmıştır:

Murphy Yöntemi (1897): John Benjamin Murphy (1857-1916) tarafından geliştirilen bu teknik, "İç İçe Geçirme Tekniği" olarak bilinir. Damarın bir ucu, diğerinin içine geçirilerek dikilir. Ancak, damar yüzeyindeki pürüzlülük nedeniyle pıhtı oluşumu riski yüksektir.
Payr Yöntemi (1900): Erwin Payr (1871-1946) tarafından tasarlanan bu yöntemde, "Protez Destekli Teknik" kullanılır. Damar uçlarına metal tüpler takılarak dikişler gerçekleştirilir. Fakat, metal malzeme nedeniyle enfeksiyon riski oldukça fazladır.
Carrel-Stich Yöntemi (1902): Alexis Carrel (1873-1944) tarafından geliştirilen bu üçgenleme teknikte, damar uçları üç eşit noktadan sabitlenir ve 3 eşit aralıklı kilit dikişi atılır (saat 12-4-8 yönleri gibi). Bu yöntem, damarın pürüzsüz bir şekilde birleşmesini sağladığı için en başarılı tekniklerden biridir. Carrel, bu tekniği bir nakışçıdan öğrenmiş ve çalışmalarına dahil etmiştir.

Sonuç olarak Yamanouchi karşılaştırmalarında, Carrel-Stich tekniğinin Murphy yöntemine göre %42 daha düşük tıkanma oranına sahip olduğu, Payr yöntemine kıyasla ise %67 daha yüksek başarı oranı gösterdiğini ortaya koymuştur.

Yamanouchi’nin çalışmaları, yalnızca teknik karşılaştırmalarla sınırlı kalmamış, aynı zamanda damar nakli türlerini de detaylı bir şekilde incelemiştir:

Otoplastik Nakiller: Hastanın kendi damarının vücudundaki başka bir bölgeye nakledilmesi. Bu yöntem, en başarılı sonuçların elde edildiği nakil türüdür. Yunanca "oto" (kendisi) ve "plastik" (şekillendirmek) kelimelerinden türemiştir.
Homoplastik Nakiller: Aynı türden bir bireyden alınan damar nakledildiğinde, zamanla dejenerasyona uğrayarak vücut tarafından yıkıldığı ve yerini bağ dokusunun aldığı gözlemlenmiştir. "Homoplastik" terimi, Yunanca "homo" (aynı) ve "plastik" kelimelerinden türemiştir.
Heteroplastik Nakiller: Farklı türden bir canlıdan alınan damarların nakli (örneğin, kedi aortasının bir köpeğe nakledilmesi) "heteroplastik nakil" olarak adlandırılır. Bu nakil türü, yüksek reddedilme oranı nedeniyle en az başarılı nakil türü olarak değerlendirilmiştir. Yunanca "hetero" (farklı) ve "plastik" kelimelerinden türemiştir.

Sonuç olarak, otoplastik nakillerin en başarılı yöntem olduğu ortaya konmuş, homoplastik ve heteroplastik nakillerde ise nakledilen damarların zamanla dejenerasyona uğradığı belirlenmiştir. Ayrıca, damar nakillerinde enfeksiyon, tromboz ve anevrizma gibi komplikasyonların ciddi riskler oluşturduğu vurgulanmıştır.

Gelecek Konu: Akciğer Naklinin Tarihçesi -2.19- Carrel - Organ Nakli Alanında İlk Cerrah

KAYNAKÇA:

Yazan: Kamil Hamidullah / KASIM 2023
Önceki güncelleme:
Son güncelleme: Kamil Hamidullah / NİSAN 2025

Önceki Konu: Akciğer Naklinin Tarihçesi -2.17- Lexer - Osteokondral Allogreft Nakli - Eklem (Diz) Nakli

#AkciğerNakli #PAHSSc #LungTransplant #OrganBağışı #OrganNakli #OrganDonation #HansakuYamanouchi #山内半作 #LTx #EklemNakli #DamarNakli

Bu Blogda Ara

PHA-Turkey